was successfully added to your cart.

Koszyk

Dzień liczby Pi

By 14 marca 2022Aktualności
Dzień liczby Pi
3,1415 to pierwsze cyfry rozwinięcia liczby π, zwanej ludolfiną, która corocznie 14 marca obchodzi swoje święto na całym świecie. Termin nie jest przypadkowy, gdyż nawiązuje do amerykańskiego zapisu daty 14 marca, tzn. 3.14.
Czym jest liczba π?
To stała wartość, która określa stosunek obwodu koła do jego średnicy. Oznacza to, że jeśli weźmiemy koło o średnicy równej 1, to liczba π będzie równa drodze, jaką pokona to koło wykonując jeden pełny obrót:

Jako pierwszy wartość liczby π, z dokładnością do dwóch miejsc po przecinku, obliczył Archimedes w III wieku p.n.e. Wzmiankę o liczbie π znajdziemy również w Biblii przy opisie budowy świątyni Salomona. Egipcjanie odkryli, że liczba π jest bliska kwadratowi liczby 16/9. Sprawdź, że mieli rację!
Na początku XVII w. niemiecki matematyk Ludolph van Ceulen, podał rozwinięcie liczby π z dokładnością do 35 miejsc po przecinku. Pod koniec XIX wieku brytyjski matematyk William Shanks obliczył jej wartość z dokładnością do 707 miejsc po przecinku. Swoje obliczenia prowadził „ręcznie” i zajęło mu to 15 lat!
Jego wynik uchodził za rekordowy aż do 1944 roku, kiedy to inny angielski matematyk wykazał, że Shanks pomylił się na 528 miejscu i dalej już wszystkie podane przez niego cyfry były błędne. Oznacza to, że ostatnie kilka lat życia Shanks mógł z powodzeniem spędzić na pożyteczniejszym zajęciu.
Dziś poszukiwacze kolejnych cyfr rozwinięcia liczby π mają ułatwione zadanie. Szwajcarscy naukowcy, przy pomocy superkomputera, obliczyli π z dokładnością do 68,2 biliona miejsc po przecinku. Obliczenia zajęły im tylko (!) 108 dni i 9 godzin.
Liczba π wzbudza zainteresowanie nie tylko wśród matematyków. Poetycką wersję hipotezy, że w rozwinięciu liczby π można znaleźć wszystkie liczby naturalne, można odnaleźć w wierszu Wisławy Szymborskiej:
Liczba Pi
Podziwu godna liczba Pi
trzy koma jeden cztery jeden.
Wszystkie jej dalsze cyfry też są początkowe
pięć dziewięć dwa, ponieważ nigdy się nie kończy.
Nie pozwala się objąć sześć pięć trzy pięć spojrzeniem,
osiem dziewięć obliczeniem,
siedem dziewięć wyobraźnią,
a nawet trzy dwa trzy osiem żartem, czyli porównaniem
cztery sześć do czegokolwiek
dwa sześć cztery trzy na świecie (…)
A czy wiesz, że w rozwinięciu liczby π znajduje się Twoja data urodzenia? Nie wierzysz? Sprawdź! 📅
Wyobraź sobie, że liczbę π można również usłyszeć
Po przypisaniu kolejnym dźwiękom gamy cyfr od 1 do 9 powstanie melodia. Chcesz posłuchać, jak brzmi liczba π? Wejdź tutaj:
Dzięki uprzejmości Barbary Dubieckiej-Kruk, prowadzącej blog “O matmo” możesz skorzystać z gry: Escape room „Muzeum liczby Pi”, dzięki której dowiesz się jeszcze wielu interesujących faktów o liczbie π. Zachęcamy do zagrania w tę grę i podzieleniem się z nauczycielem matematyki ostatecznym hasłem. Naprawdę warto!✨
Przygotowała Pani Dyrektor Kamila Sobolewska